Nieistniejący cmentarz na Osowej Górze. Brak nagrobków, tablica upamiętniająca istnienie cmentarza. Teren zaśmiecony, częściowo porośnięty trawą, niedawno posadzono młode drzewka, które odgrodzono kamieniami.
Słownik Geograficzny podaje:
Osowa Góra, al. Ossowagóra, niem. Otto-woberg i Hoheneiche, majętność, powiat bydgoski, odległość. 7 klm. na zach.-płn. od Bydgoszczy, parafia katolicka w Nowej Dąbrówce, parafia protestancka i stacja drogi żelaznej w Bydgoszczy, poczta w Wilczaku (Schleusenau). Ma 9 dmostw i 115 mieszkańców, 96 protestantów i 19 katolików. Obszaru 629*21 ha, t. j. 430*24 roli, 2418 łąk, 58*47 pastwisk, 96*44 lasu, 19*07 nieużytków i 0*81 wody; czysty dochód z gruntu. 3251 marek.; cegielnia, chów koni i bydła holenderskiego; właściciel A. y. Alvensleben, dawniej Józef Korytowski.
O innym cmentarzu na Osowej Górze można przeczytać tutaj.
To ja dodam, że na podstawie Pierwszego Powszechnego Spisu Ludności z dn. 30 września 1921 r. w miejscowości Osowagóra żyło 518 mieszkańców w tym 111 katolików i 407 ewangelików. Struktura narodowościowa: 162 Polaków i 356 Niemców. Był to wynik niemieckiej kolonizacji tych terenów - wieś Hoheneiche powstała w 1908 r. Mimo to, pod koniec okresu międzywojennego liczba Polaków była większa. Część Niemców przyjęła polskie obywatelstwo, a duża ich cześć wyjechała w 1923 r. w głąb Niemiec sprzedając uprzednio swoje majątki Polakom. Na mapie w załączniku widzimy, że cmentarz położony był w pobliżu szkoły, która pełniła również funkcję kaplicy oraz sali zebrań mieszkańców. Sama kaplica była filiałem - pastor dojeżdżał, a parafia ewangelicka obejmowała oprócz Osowejgóry również Pawłówek, Osówiec oraz Prądy. W wymienionych wsiach są cmentarze ewangelickie.
Do Bydgoszczy wieś Osowa Góra została włączona w 1959 r.
Wyczytalem w Slowniku geograficzny Krolestwa Polskiego ze wlascicielem Osowej Gory w 1885 byl niejaki A. von Alvensleben. Czy to nie ten sam ktory byl wlascicielem Ostromecka?
To może być ten sam facet, aczkolwiek Alvenslebenów było sporo
Alvensleben - dolnoniemiecki ród arystokratyczny. Pierwszym znanym ze źródeł przedstawicielem rodu był wymieniony w źródle z 1163 roku rycerz Wichard de Alvensleve
Najstarsze wiadomości o wodzie Ostromecko pochodzą z roku 1570 r., zanotowano wówczas istnienie młyna wodnego o jednym kole. Stara rozlewnia wody zbudowana została właśnie na miejscu starego młyna oraz dwóch cegielni, powstałych kolejno w roku 1714 i 1880. W Ostromecku istnieje 8 zinwentaryzowanych i opisanych źródeł: 7 na terenie rezerwatu Las Mariański i jedno we wsi, poniżej kościoła. Wszystkie źródła wypływają ze zbocza skarpy na poziomie ok. 40 m n.p.m. Eksploatację źródła rozpoczęto w 1894 r., kiedy to majorat ostromecki znajdował się pod rządami Albrechta von Alvenslebena. Pierwotnie było ono ujęte studnią zbudowaną z cegły, do której woda dopływała do ujęcia przez dno oraz boczne pęknięcia w ścianach obudowy.
Porośnięte lasem zbocze Doliny Wisły nazywano parkiem Marii (niem. Marienpark), od imienia Marty Matyldy Marii Alvensleben-Schönborn (1854-1915) – spadkobierczyni majątku Ostromecko i żony Albrechta von Alvensleben (1840-1928).
"...Na ofiarowanym przez Niemca Mola gruncie, przy ulicy obecnie Kruszyńskiej 52 ze składek ludności niemieckiej zbudowany został budynek szkolny, piętrowy, który spełniał trzy funkcje: dwie sale na parterze stanowiły pomieszczenia lekcyjne szkoły (dla dwóch nauczycieli); trzecia sala na parterze z dobudówką półokrągłą z trzema oknami witrażowymi w stylu gotyckim stanowiła kaplicę ewangelicką. Sala ta spełniała jednocześnie rolę salki parafialnej i sali zebrań mieszkańców. Cześć ołtarzowa (prezbiterium) w razie potrzeby była przesłaniana specjalnymi, rozsuwanymi na boki drzwiami (zamurowane w roku 1961). Pastor ewangelicki dojeżdżał. Parafia obejmowała wieś oraz sąsiednią wieś Pawłówek, wieś Osówiec, część za lasem a także Prądy, za Kanałem Bydgoskim. W pobliżu szkoły (około 300 m) wykupiono działkę, którą przeznaczono na cmentarz ewangelicki. (Do dnia dzisiejszego istnieją ślady nagrobków i rosną sosny). Budynek wybudowano w latach 1911-1912. Oddanie tego budynku upamiętniono tablicą pamiątkową, którą umieszczono na frontonie budynku, a którą zdemontowano w 1945 roku (specjalne wgłębienie na murze na murze istnieje do dzisiaj). Budynek jako szkoła niemiecka i kaplica ewangelicka istniała do roku 1923. W tym roku większość Niemców gospodarstwa sprzedała Polakom, a sami wyprowadzili się na stałe do Niemiec. Po roku 1923 do szkoły chodziły razem dzieci niemieckie i polskie. Jedynie nauka religii odbywała się oddzielnie (ewangelicy i katolicy)..."
Wiosenne zdjęcie tego cmentarza - jak widać teren został posprzątany - nie ma fruwających worków i innych śmieci. Jak się przyjrzeć kępie krzaków pod drzewem, to widac, że jest to miejsce spotkań przy piwku. Załączam także zdjęcia szkoły - obecnego przedszkola.