Forum Bydgoskiego Stowarzyszenia Miłośników Zabytków "BUNKIER"
https://forum.bsmz.org/

Wieża Bismarcka
https://forum.bsmz.org/viewtopic.php?f=9&t=379
Strona 1 z 9

Autor:  Darek [ niedziela, 8 mar 2009, 14:53 ]
Tytuł:  Wieża Bismarcka

Historia

Budowa wieży została zainicjowana 23 marca 1905 roku przez Związek Wschodniej Marchii (Zarząd Wschodniej Grupy Bydgoszcz). 4 października 1905 roku zawiązano Komitet Budowy Wieży Bismarcka w Bydgoszczy któremu przewodniczył nadburmistrz Knobloch. Na lokalizację wybrano Bartodzieje Małe. W marcu 1907 roku rozpoczęto oficjalną kwestę wśród ludności oraz zbierano środki od przedsiębiorców i instytucji, a w sierpniu miejsce budowy monumentu nazwano Wzgórzem Bismarcka. Spośród ponad dwustu nadesłanych projektów wybrano Zmierzch Bogów berlińskiego architekta Paula Walthera. Pierwsze prace ziemne rozpoczęto 31 marca 1911 roku. 8 maja 1911 wmurowano kamień węgielny. Niedługo potem rozpoczęto prace ziemne i budowę fundamentu. Prace elewacyjne ukończono jesienią 1911 roku. W lipcu 1912 roku na szczycie wieży zainstalowano misę ogniową projektu Leopolda Zobela (Średnica 3,5m, wadze około 2 ton). Po kilku próbach rozpalenia płomieni zakończonych niepowodzeniem zainstalowano w misie instalację gazową. Wówczas płomień osiągał wysokość od 8 do 10 metrów. Na początku maja 1913 roku ukończono wszystkie prace wykończeniowe wewnątrz i zewnątrz budowli. Bydgoska Wieża Bismarcka została uroczyści otwarta 25 maja 1913 roku.

W dniu 13 października 1921 roku na mocy uchwały Rady Miasta wieża została przekazana władzy duchownej. 22 października 1921 roku nastąpiło uroczyste przekazanie budowli oraz przemianowanie jej na Wieżę Wolności a dotychczasowe Wzgórze Bismarcka przemianowano na "Wzgórze Wolności". Wieża została poświęcona przez biskupa Tadeusza Malczewskiego. Według założeń miała być ona przekształcona w kaplicę, a na szczycie w miejscu misy ogniowej miał stanąć ogromny krzyż. Przez kilka lat spierano się w oparciu o stworzone koncepcje nad ostatecznym wyglądem po przebudowie. W związku z brakiem porozumienia w tej sprawie i z występującym brakiem środków finansowych zaczęto brać pod uwagę likwidację wieży. Na posiedzeniu Rady Miasta w dniu 12 kwietnia 1928 roku przegłosowano (27 głosów ZA, 19 głosów PRZECIW, 1 głos WSTRZYMUJĄCY) wyburzenie wieży. Prac wyburzeniowych podjęła się firma budowlana inż.Głowackiego w zamian za odzyskany budulec. Pierwszą nieudaną próbę wysadzenia wieży przy użyciu kwasu pikrynowego dokonano 17 maja 1928 roku. 18 maja 1928 roku o godzinie 20:13 wysadzono wieżę za pomocą 30 ton trotylu.

Obecnie istniejącą pamiątką po Wieży Bismarcka są prowadzące na wzniesienie schody, zaczynające się obok kamienicy przy ulicy Toruńskiej 86.

Do wnętrza poprzez taras wejściowy, prowadziły sześciometrowe, granitowe schody. Po ich boku znajdowały się dwie mniejsze misy ogniowe (o średnicy 2,5 metra i masie 1 tony). Na parterze (wysokość 6,5 m) znajdował się herb Bismarcka oraz jednometrowy marmurowy cokół z brązowym posągiem Bismarcka o wysokości 2,6m. Posąg ten został wykonany przez berlińskiego rzeźbiarza Elsnera. Po zburzeniu wieży posąg ten stanął w ogrodzie Domu Niemieckiego we Frankfurcie nad Odrą. Ponadto w Izbie Pamięci na ścianach umieszczone były tablice brązowe ufundowane m.in. przez Duisburg, Bremę, Lubekę, Dortmund, Monachium. Na sam szczyt wieży prowadziły schody.

Dane techniczne

- wysokość: 25 metrów
- podstawa: kwadrat o boku 21 metrów
- wykonanie: cegła i zaprawa betonowa licowana blokami kamiennymi (w ok. 10% pochodzących z rozebranych murów obronnych zamku bydgoskiego, misa ogniowa na szczycie (średnica 3,5 metra, waga ok. 2 ton)
- koszt: 120 000 marek

Zdjęcia

Obrazek

Źródła:
tekst: pl.wikipedia.org
zdjęcie: byd.republika.pl

Autor:  Darek [ niedziela, 8 mar 2009, 14:55 ]
Tytuł:  Wieża Bismarcka

Czy oprócz wspomianych w tekscie schodów, zachowały się do dziaja jakieś inne ślady po tej ciekawej budowli?

Autor:  bunkier [ niedziela, 8 mar 2009, 20:36 ]
Tytuł:  Wieża Bismarcka

Na cmentarzu tam gdzie jest ołtarz, to jest miejsce gdzie stała wieża. Widać jeszcze podmurówkę.

Autor:  Thure [ niedziela, 8 mar 2009, 21:56 ]
Tytuł:  Wieża Bismarcka

Istnieje podejrzenie, że ozdobna kuta furta prowadząca na teren kurii biskupiej od ulicy Malczewskiego pochodzi z Wieży Bismarcka. Kamiennych elementów miano z kolei użyć do budowy śluzy przy obecnym Węźle Zachodnim. Śluzy znanej z Czterech Pancernych.

Autor:  Lidka [ środa, 10 cze 2009, 16:10 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

bunkier pisze:
Na cmentarzu tam gdzie jest ołtarz, to jest miejsce gdzie stała wieża. Widać jeszcze podmurówkę.


Obrazek

To chyba to...

Autor:  bunkier [ środa, 10 cze 2009, 16:23 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

Tak, to jest to. Jak się dobrze przyjrzeć to widać okna piwnicy.

Autor:  Andrzej [ środa, 10 cze 2009, 18:01 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

To tam była piwnica?

Autor:  Lidka [ środa, 10 cze 2009, 20:42 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

Jeśli tak Jarek mówi to tak musi być :) Proszę bardzo.

Obrazek

Autor:  aleks [ środa, 10 cze 2009, 21:03 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

Czyli ... jest piwnica?

Autor:  bunkier [ czwartek, 11 cze 2009, 09:28 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

Lidka pisze:
Jeśli tak Jarek mówi to tak musi być :) Proszę bardzo.


Proszę nie sugerować się tym co mówię :) nie jestem wszystko wiedzący :) są ludzie którzy mają większą wiedzę.

Wracając do tematu piwnicy, to kilka lat temu podczas poszukiwań schronów p.lot w skarpie natrafiłem na pracowników Zieleni Miejskiej którzy opowiedzieli mi ciekawą historię. W latach 70 ubiegłego stulecia można było wejść do piwnicy, ten Pan który mi to opowiadał twierdził że były tam pomieszczenia socjalne i łaźnie z natryskami i umywalkami. Zapewne wymysł władzy ludowej na adaptację tej piwnicy. Obiekt okazał się być bezużyteczny i skutecznie go zasypano, wsypując do piwnic tony ziemi polewając wodą żeby więcej weszło.

Autor:  Lidka [ czwartek, 11 cze 2009, 10:03 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

Pytałam o to miejsce kogoś kto tam mieszkał. Twierdzi ze jak był dzieckiem czyli przełom lat 70/80, biegał tam po podziemiach, piwnicach...

Autor:  Andrzej [ czwartek, 11 cze 2009, 11:41 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

Czytając ten wątek nasunęła mi się taka myśl (nieco zgryźliwa ;) ) - jak łatwo można rozwiązać niektóre sprawy; nie wiadomo co zrobić z wieżą - wyburzyć, na co przeznaczyć piwnice - zasypać. I po problemie!

Autor:  aleks [ czwartek, 11 cze 2009, 12:15 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

Andrzej pisze:
Czytając ten wątek nasunęła mi się taka myśl (nieco zgryźliwa ;) ) - jak łatwo można rozwiązać niektóre sprawy; nie wiadomo co zrobić z wieżą - wyburzyć, na co przeznaczyć piwnice - zasypać. I po problemie!


Niestety dość często spotykamy się z takim właśnie podejściem do tematu.

Autor:  Lidka [ czwartek, 11 cze 2009, 19:28 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

Wiele fajnych miejsc nie jest zasypanych ziemią,
ale ludzie zasypują je śmieciami. Jak społeczeństwo dojrzeje to możne warto będzie parę rzeczy odkopać. W ziemi nie zginą :) a przynajmniej menele tam się nie zalęgną.

Autor:  bunkier [ piątek, 12 cze 2009, 18:36 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

Obrazek
By bunkier

Wątek jest ciekawy i postanowiłem go troszkę rozwinąć. Z tymi schodami to totalna bzdura, dzisiejsze schody zostały wybudowane w latach 70-tych ubiegłego wieku gdy stawiano bloki mieszkalne na Wzgórzu Wolności.
Na zdjęciu poniżej żółtą linią zaznaczone są schody współczesne a czerwoną ślad gdzie mniej więcej przebiegały schody do wieży. Nie były to typowe stopnie ale długie podesty, czyli po wejściu na stopień robiło się dwa lub trzy kroki i znowu stopień i tak aż na samą górę.

Obrazek
By bunkier

Wejście do wieży było od północnego zachodu. Widać to na planie miasta z 1913 roku

Obrazek
By bunkier

Widoczna przecinka gdzie były schody.

Obrazek
By bunkier

Pozostałości po stopniu.

Obrazek
By bunkier

Niestety nie widać okien piwnicznych, są zasypane i zakrzaczone. W 1995 roku były jeszcze widoczne

Obrazek
By bunkier

Autor:  Lidka [ piątek, 12 cze 2009, 20:12 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

No i moje pięć groszy :) Tak paskudnie wyglądały te schody wczesną wiosną, teraz pewnie jest bardziej zielono. Wejście miedzy od ul. Toruńskiej ( tam też są jakieś ciekawe napisy na kamienicach)
Obrazek

Autor:  bunkier [ piątek, 12 cze 2009, 20:40 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

Napisy są i owszem :) i to sporo jak na jeden budynek :)

A tak zazieleniło się nad schodami:

Obrazek
By bunkier

Autor:  Lidka [ piątek, 12 cze 2009, 20:47 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

Ale to chyba nie są te same schody... :shock:

Autor:  bunkier [ piątek, 12 cze 2009, 20:57 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

Zgadza się, teraz zauważyłem :) Twoje schody są bliżej Sądu i PZU. A moje "wchodzą" na cmentarz.

Autor:  Lidka [ piątek, 12 cze 2009, 21:09 ]
Tytuł:  Re: Wieża Bismarcka

Tak, moje nie wchodziły na cmentarz.
Jeszcze nie do końca jetem przekonana jeśli chodzi o zarośnięte okna piwnicy. Ja zrobiłam zdjęcie za ołtarzem i wydaje mi sie, że tam widać właśnie zarys zamurowanych okien. Nie wydaje mi sie żeby w tym miejscu wyrosły tak szybko krzaki.

Strona 1 z 9 Strefa czasowa UTC+1godz. [letni]
Powered by phpBB® Forum Software © phpBB Group
http://www.phpbb.com/